Najważniejsze informacje

• Zwolnienie dotyczy studentów studiów stacjonarnych odbywanych w Polsce.

• Od 1 lipca 2026 r. znaczenie ma nie tylko status studenta, lecz także status uczelni.

• Uczelnia powinna być zatwierdzona przez MSWiA albo nie podlegać obowiązkowi zatwierdzenia.

• Wobec jednostki zwolnionej z zatwierdzenia nie może obowiązywać decyzja o zakazie przyjmowania cudzoziemców.

• Okres przejściowy dla studentów niepublicznych uczelni akademickich oraz publicznych uczelni zawodowych zakończył się 30 czerwca 2026 r.

• Pracodawca powinien zachować dokumenty potwierdzające zarówno status studenta, jak i wynik weryfikacji uczelni.

• Jeżeli warunki zwolnienia nie są spełnione, przed dalszym zatrudnianiem należy uzyskać inną podstawę legalizującą pracę.

Podstawę nowych zasad stanowi rozporządzenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z 20 listopada 2025 r., obowiązujące od 1 grudnia 2025 r.

Czy student cudzoziemiec może pracować w Polsce bez zezwolenia?

Tak, ale zwolnienie nie dotyczy każdego cudzoziemca posiadającego status studenta.

Zgodnie z obowiązującym rozporządzeniem bez zezwolenia na pracę lub oświadczenia może pracować cudzoziemiec, który:

1. jest uprawniony do pobytu w Polsce,

2. jest studentem studiów stacjonarnych,

3. odbywa te studia w Polsce,

4. studiuje w jednostce spełniającej wymogi dotyczące przyjmowania cudzoziemców.

Jednostka prowadząca studia musi być:

• zatwierdzona przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych albo

• zwolniona z obowiązku zatwierdzenia i nieobjęta decyzją zakazującą przyjmowania cudzoziemców.

Oznacza to, że zwolnienie jest uzależnione od spełnienia kilku warunków łącznie. Samo posiadanie legitymacji studenckiej nie przesądza jeszcze o możliwości legalnego wykonywania pracy.

Co zmieniło się od 1 lipca 2026 r.?

Do 30 czerwca 2026 r. obowiązywał dodatkowy przepis przejściowy. Pozwalał on korzystać ze zwolnienia również studentom studiów stacjonarnych odbywanych w:

• niepublicznych uczelniach akademickich,

• publicznych uczelniach zawodowych,

nawet jeżeli uczelnia nie spełniała jeszcze warunku zatwierdzenia wynikającego z art. 144 ust. 4 ustawy o cudzoziemcach.

Ten okres przejściowy zakończył się 30 czerwca 2026 r.

Od 1 lipca 2026 r. pracodawca nie może już automatycznie zakładać, że każdy cudzoziemiec studiujący stacjonarnie w niepublicznej uczelni akademickiej albo publicznej uczelni zawodowej może pracować bez dokumentu legalizującego pracę.

Konieczne jest sprawdzenie, czy dana uczelnia:

• znajduje się na liście jednostek zatwierdzonych przez MSWiA albo

• należy do kategorii ustawowo zwolnionej z zatwierdzenia.

Dlaczego status uczelni ma znaczenie?

Zatwierdzenie jednostki prowadzącej studia służy ocenie, czy uczelnia spełnia warunki umożliwiające przyjmowanie cudzoziemców w celu podjęcia lub kontynuowania studiów.

Przy zatwierdzaniu oceniane są między innymi:

• rzeczywiste prowadzenie działalności edukacyjnej,

• sposób rekrutacji cudzoziemców,

• względy bezpieczeństwa i porządku publicznego,

• wykonywanie obowiązków informacyjnych,

• przekazywanie danych do systemu POL-on,

• brak zaległości podatkowych i składkowych,

• brak okoliczności wskazujących, że działalność uczelni służy głównie ułatwianiu cudzoziemcom niezgodnego z prawem wjazdu lub pobytu.

Ustawodawca powiązał zatem prawo studenta do pracy bez zezwolenia nie tylko z faktem studiowania, ale również z wiarygodnością i statusem jednostki, w której odbywa się kształcenie.

Które uczelnie nie muszą uzyskiwać zatwierdzenia?

Obowiązkowi zatwierdzenia nie podlegają między innymi:

• publiczne uczelnie akademickie,

• uczelnie wojskowe.

W przypadku takich jednostek pracodawca nie szuka ich na liście uczelni zatwierdzonych. Powinien jednak ustalić, czy dana jednostka rzeczywiście należy do jednej z kategorii ustawowo zwolnionych oraz czy nie została wobec niej wydana decyzja o zakazie przyjmowania cudzoziemców.

Gdzie sprawdzić, czy uczelnia jest zatwierdzona?

Listę jednostek prowadzących studia zatwierdzonych na potrzeby przyjmowania cudzoziemców publikuje Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji.

Na stronie MSWiA dostępne są również informacje dotyczące zasad zatwierdzania, przedłużania okresu zatwierdzenia i cofania zatwierdzenia jednostek prowadzących studia.

Pracodawca powinien pamiętać, że:

• lista może być aktualizowana,

• zatwierdzenie może zostać cofnięte,

• samo znalezienie nazwy podobnej do nazwy uczelni nie wystarcza,

• należy porównać pełną nazwę i dane jednostki,

• weryfikację warto udokumentować.

Jak pracodawca powinien zweryfikować studenta?

Przed powierzeniem pracy cudzoziemcowi korzystającemu ze zwolnienia studenckiego warto przeprowadzić kilka odrębnych czynności.

Krok 1. Sprawdź legalność pobytu

Zwolnienie z obowiązku posiadania zezwolenia na pracę nie legalizuje automatycznie pobytu cudzoziemca.

Pracodawca powinien zweryfikować dokument pobytowy oraz upewnić się, że podstawa pobytu nie wyłącza prawa do wykonywania pracy.

Krok 2. Potwierdź aktualny status studenta

Należy uzyskać aktualne zaświadczenie z uczelni potwierdzające:

• fakt studiowania,

• formę studiów,

• nazwę uczelni,

• okres lub semestr kształcenia.

Sama legitymacja studencka może nie wystarczyć do ustalenia wszystkich istotnych okoliczności.

Krok 3. Sprawdź, czy są to studia stacjonarne

Zwolnienie dotyczy studentów studiów stacjonarnych odbywanych w Polsce. Nie obejmuje automatycznie studentów studiów niestacjonarnych, zaocznych lub innych form kształcenia.

Krok 4. Zweryfikuj status uczelni

Pracodawca powinien ustalić, czy uczelnia:

• została zatwierdzona przez MSWiA,

• jest jednostką ustawowo zwolnioną z zatwierdzenia,

• nie jest objęta zakazem przyjmowania cudzoziemców.

Krok 5. Zachowaj dowody weryfikacji

W dokumentacji warto zachować:

• zaświadczenie o statusie studenta,

• dokument potwierdzający formę studiów,

• kopię lub wydruk właściwego wykazu,

• informację o dacie przeprowadzenia weryfikacji,

• notatkę wskazującą podstawę uznania uczelni za zwolnioną z zatwierdzenia.

Moja ocena

Zmiana przesuwa część odpowiedzialności weryfikacyjnej na pracodawców.

Dotychczas w wielu firmach procedura ograniczała się do uzyskania zaświadczenia o studiach stacjonarnych. Od 1 lipca 2026 r. takie podejście może być niewystarczające.

Pracodawca powinien wdrożyć prostą procedurę obejmującą:

1. weryfikację pobytu,

2. potwierdzenie formy studiów,

3. sprawdzenie statusu uczelni,

4. dokumentowanie wyniku kontroli,

5. okresowe ponawianie weryfikacji.

Szczególną uwagę powinny zachować agencje zatrudnienia i firmy zatrudniające większą liczbę studentów cudzoziemców. W takich organizacjach pojedynczy błąd może dotyczyć jednocześnie wielu osób.

Czy zmiana dotyczy wszystkich cudzoziemców będących studentami?

Nie. Po pierwsze, obowiązek uzyskania zezwolenia na pracę dotyczy zasadniczo cudzoziemców z państw trzecich. Obywatele Unii Europejskiej, Europejskiego Obszaru Gospodarczego i Szwajcarii korzystają z innych zasad dostępu do rynku pracy. Po drugie, cudzoziemiec może posiadać inną podstawę umożliwiającą mu pracę bez zezwolenia. Przykładem może być określony status pobytowy, Karta Polaka albo szczególne przepisy dotyczące danej grupy cudzoziemców.

Nie należy więc analizować wyłącznie statusu studenta. Trzeba ustalić pełną podstawę pobytu i pracy konkretnej osoby.

Czy student studiów niestacjonarnych może pracować bez zezwolenia?

Sam status studenta studiów niestacjonarnych nie daje zwolnienia przewidzianego dla studentów studiów stacjonarnych.

Taki cudzoziemiec może pracować bez zezwolenia tylko wtedy, gdy posiada inną podstawę zwolnienia albo jest objęty innymi szczególnymi przepisami. Jeżeli nie ma innej podstawy, pracodawca musi zalegalizować jego pracę na zasadach ogólnych.

Co grozi za błędną weryfikację?

Jeżeli pracodawca powierza cudzoziemcowi pracę bez wymaganego zezwolenia, oświadczenia albo innej prawidłowej podstawy, może dojść do nielegalnego powierzenia pracy.

Ryzyko może dotyczyć między innymi:

• odpowiedzialności wykroczeniowej,

• kary grzywny,

• negatywnych konsekwencji podczas kontroli Straży Granicznej lub PIP,

• problemów przy kolejnych postępowaniach dotyczących zatrudniania cudzoziemców,

• konsekwencji pobytowych po stronie cudzoziemca.

Dlatego brak pewności co do statusu uczelni nie powinien być rozstrzygany na korzyść założenia, że zezwolenie nie jest potrzebne.

Czy od 1 lipca 2026 r. każdy student cudzoziemiec potrzebuje zezwolenia na pracę?

Nie. Studenci studiów stacjonarnych odbywanych w Polsce nadal mogą korzystać ze zwolnienia, jeżeli studiują w zatwierdzonej jednostce albo w jednostce ustawowo zwolnionej z zatwierdzenia.

Czy sama legitymacja studencka wystarczy?

Nie. Legitymacja nie potwierdza wszystkich warunków zwolnienia, w szczególności statusu uczelni i nie zawsze jednoznacznie wskazuje formę studiów.

Gdzie znajduje się lista zatwierdzonych uczelni?

Lista jest publikowana przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji. Aktualne obwieszczenie dotyczące listy jednostek zatwierdzonych jest każdorazowo publikowane na oficjalnej stronie MSWiA.

Czy uczelnia publiczna zawsze zwalnia studenta z obowiązku posiadania zezwolenia?

Nie należy przyjmować takiego uproszczenia. Ustawa zwalnia z obowiązku zatwierdzenia między innymi publiczne uczelnie akademickie, ale publiczne uczelnie zawodowe były objęte szczególnym okresem przejściowym do 30 czerwca 2026 r. Każdy przypadek należy sprawdzić według statusu konkretnej jednostki.

Czy student uczelni niepublicznej może pracować bez zezwolenia?

Tak, jeżeli są to studia stacjonarne odbywane w Polsce, a uczelnia została zatwierdzona przez MSWiA albo należy do kategorii zwolnionej z obowiązku zatwierdzenia.

Co zrobić, gdy uczelnia nie spełnia wymagań?

Należy sprawdzić, czy cudzoziemiec posiada inną podstawę zwolnienia. Jeżeli nie, przed dalszym powierzaniem pracy trzeba uzyskać zezwolenie na pracę, wpisać oświadczenie do ewidencji albo zastosować inną dostępną podstawę legalizacji.

Czy trzeba ponawiać weryfikację uczelni?

Takie działanie jest zalecane. Status uczelni może się zmienić, a zatwierdzenie może zostać cofnięte. Szczególnie warto powtarzać kontrolę przy rozpoczęciu nowego semestru, przedłużeniu współpracy albo uzyskaniu nowego zaświadczenia studenckiego.